Εισαγωγή
Προς μια Ευρώπη των πολιτών στο χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης
Βάσει των επιτευγμάτων των προγραμμάτων του Τάμπερε και της Χάγης έχει σημειωθεί σημαντική πρόοδος στον τομέα αυτό έως σήμερα. Ωστόσο η Ευρώπη αντιμετωπίζει ορισμένες προκλήσεις που πρέπει να αντιμετωπιστούν σε παγκόσμιο επίπεδο. Προς τούτο, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ενέκρινε νέο πολυετές πρόγραμμα, που θα αποκαλείται «Πρόγραμμα της Στοκχόλμης», για την περίοδο 2010-2014.
Μετά την έναρξη ισχύος της συνθήκης της Λισσαβώνας, το Ευρωπαϊκό και τα εθνικά κοινοβούλια έχουν ενισχυμένο ρόλο. Οι πολίτες και οι αντιπροσωπευτικές οργανώσεις μπορούν σε μεγαλύτερο βαθμό να προβάλλουν και να ανταλλάσσουν δημοσία τις απόψεις τους σε όλους τους τομείς δράσης της Ένωσης, σύμφωνα με το άρθρο 11 της συνθήκης της ΕΕ. Κατά τον τρόπο αυτό ενισχύεται ο ανοικτός και δημοκρατικός χαρακτήρας της Ένωσης προς όφελος των λαών της.
Μια ομάδα ενός τετάρτου τουλάχιστον των κρατών μελών μπορεί να καταθέσει πρωτοβουλία ως προς τη διοικητική συνεργασία και τη δικαστική και αστυνομική συνεργασία σε ποινικές υποθέσεις
Τα εθνικά κοινοβούλια διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο κατά τη νομοθετική διαδικασία
Η επικέντρωση στα συμφέροντα και τις ανάγκες των πολιτών αποτελεί προτεραιότητα για τα προσεχή έτη
■ Η νομοθετική διαδρομή
Η Συνθήκη διευκολύνει τη διαδικασία επίτευξης των στόχων που περιγράφονται στο πρόγραμμα της Στοκχόλμης, τόσο για τα θεσμικά όργανα της Ένωσης όσο και για τα κράτη μέλη. Η Επιτροπή έχει ενισχυμένο ρόλο στην κατάρτιση των νομοθετικών προτάσεων. Ωστόσο, μια ομάδα ενός τετάρτου τουλάχιστον των κρατών μελών μπορεί να καταθέσει πρωτοβουλία ως προς τη διοικητική συνεργασία και τη δικαστική και αστυνομική συνεργασία σε ποινικές υποθέσεις. Η νομοθετική διαδικασία βελτιώνεται με τη χρήση, στους περισσότερους τομείς, της συνήθους διαδικασίας, με την οποία εξασφαλίζεται πλήρης συμμετοχή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.
Τα εθνικά κοινοβούλια διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο κατά τη νομοθετική διαδικασία. Τα εθνικά κοινοβούλια έχουν ενισχυμένο ρόλο στη νομοθετική διαδικασία. Με την ενίσχυση εξάλλου του ρόλου του Δικαστηρίου, η Συνθήκη βελτιώνει την ικανότητα της Ευρώπης να εφαρμόζει πλήρως τις σχετικές πολιτικές και να εξασφαλίζει τη συνοχή της ερμηνείας των θεσπιζόμενων πράξεων.
■ Οι προτεραιότητες του προγράμματος της Στοκχόλμης
Προτεραιότητα για τα προσεχή έτη είναι η επικέντρωση στα συμφέροντα και τις ανάγκες των πολιτών. Η πρόκληση είναι να εξασφαλισθεί ο σεβασμός των θεμελιωδών ελευθεριών και της ακεραιότητας του προσώπου και ταυτοχρόνως να διασφαλισθεί η ασφάλεια στην Ευρώπη.
Για τα προσεχή έτη, βασικές προτεραιότητες της Ένωσης είναι οι ακόλουθες:
1. Η άσκηση της ιδιότητας του πολίτη και των θεμελιωδών δικαιωμάτων του
2. Μια Ευρώπη του δικαίου και της δικαιοσύνης
3. Μια Ευρώπη που προστατεύει
4. Πρόσβαση στην Ευρώπη σε μια παγκοσμιοποιημένη υφήλιο
5. Μια Ευρώπη ευθύνης, αλληλεγγύης και σύμπραξης με τους εταίρους της σε θέματα μετανάστευσης και ασύλου
6. Ο ρόλος της Ευρώπης σε μια παγκοσμιοποιημένη υφήλιο – η εξωτερική διάσταση
Το κεκτημένο στο τομέα της Δικαιοσύνης και των Εσωτερικών υποθέσεων