Εξωτερική διάσταση
Η Ευρώπη σε μια παγκοσμιοποιημένη υφήλιο - η εξωτερική διάσταση της ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης
Η αυξανόμενη σημασία των σχέσεων με τρίτες χώρες στον τομέα της ασφάλειας και της δικαιοσύνης οδήγησε στη σύναψη πολλών συμφωνιών (π.χ.: η συμφωνία ΕΕ-ΗΠΑ αμοιβαίας δικαστικής συνεργασία και έκδοσης ατόμων του Οκτωβρίου 2009, διάφορες συμφωνίες διευκόλυνσης και απελευθέρωσης των θεωρήσεων, συμφωνίες διευκόλυνσης των θεωρήσεων και επανεισδοχής). To πρόγραμμα της Στοκχόλμης, βασιζόμενο στο απλουστευμένο θεσμικό πλαίσιο της συνθήκης της Λισσαβώνας, προβλέπει την ανάπτυξη της συνεργασίας με τις τρίτες χώρες:
■ Ενισχυμένη εξωτερική διάσταση
Δεδομένης της τρέχουσας σημασίας της εξωτερικής διάστασης της πολιτικής της Ένωσης στο χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης, πρέπει να ενσωματωθούν περαιτέρω οι εν λόγω πολιτικές στις γενικές πολιτικές της Ένωσης και κατά κύριο λόγο η εξωτερική πολιτική της Ένωσης. Οι προτεραιότητες στον τομέα των εξωτερικών σχέσεων θα καθοδηγούν τις προτεραιότητες των εργασιών στους σχετικούς οργανισμούς της Ένωσης (Ευρωπόλ, Eurojust, Frontex, CEPOL, ευρωπαϊκό κέντρο παρακολούθησης ναρκωτικών και τοξικομανίας και ευρωπαϊκή υπηρεσία υποστήριξης για το άσυλο).
Η έγκριση της Συνθήκης της Λισσαβώνας προσφέρει νέες δυνατότητες στην Ένωση ώστε να ενεργεί αποτελεσματικότερα στον τομέα των εξωτερικών σχέσεων
Η έγκριση της Συνθήκης της Λισσαβώνας προσφέρει νέες δυνατότητες στην Ένωση ώστε να ενεργεί αποτελεσματικότερα στον τομέα των εξωτερικών σχέσεων. Η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης θα βελτιώσει τη συνοχή μεταξύ των παραδοσιακών μέσων εξωτερικής πολιτικής και μέσων εσωτερικής πολιτικής με σημαντική εξωτερική διάσταση, όπως ο χώρος ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης. Η ανάθεση ειδικής αρμοδιότητας στο χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης θα παράσχει προστιθέμενη αξία στις αντιπροσωπίες της Ένωσης σε στρατηγικές χώρες εταίρους.
■ Δικαιώματα του Ανθρώπου
Θα πρέπει να προαχθούν οι αξίες της Ένωσης, απαιτούνται δε αυστηρή συμμόρφωση με το διεθνές δίκαιο και περαιτέρω ανάπτυξή του
Η Συνθήκη της Λισσαβώνας προσφέρει στην Ένωση νέα μέσα όσον αφορά την προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων, τόσο σε εσωτερικό όσο και σε εξωτερικό πλαίσιο. Θα πρέπει να προαχθούν οι αξίες της Ένωσης, απαιτούνται δε αυστηρή συμμόρφωση με το διεθνές δίκαιο και περαιτέρω ανάπτυξή του. Θα πρέπει να ληφθεί υπόψη η διασύνδεση μεταξύ εσωτερικών και εξωτερικών πτυχών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, για παράδειγμα όσον αφορά την αρχή της μη επαναπροώθησης ή της χρήσης της θανατικής ποινής από εταίρους με τους οποίους συνεργάζεται η Ένωση.
■ Συνέχιση των θεματικών προτεραιοτήτων με νέα εργαλεία
Οι βασικές θεματικές προτεραιότητες της στρατηγικής στον τομέα αυτόν παραμένουν επίκαιρες, δηλαδή η καταπολέμηση της τρομοκρατίας, του οργανωμένου εγκλήματος, της διαφθοράς και των ναρκωτικών, η ανταλλαγή δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα σε ασφαλές περιβάλλον και η διαχείριση των μεταναστευτικών ροών. Η καταπολέμηση της εμπορίας ανθρώπων και της παράνομης μεταφοράς μεταναστών θα πρέπει να αναβαθμισθεί.
■ Συμφωνίες με τρίτες χώρες
Η Συνθήκη της Λισσαβώνας προβλέπει νέες και αποτελεσματικότερες διαδικασίες για τη σύναψη συμφωνιών με τρίτες χώρες. Επιβάλλεται ιδίως να θεσπισθεί συνεπές νομοθετικό πλαίσιο στο πλαίσιο της Ένωσης για τη διαβίβαση δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα σε τρίτες χώρες με στόχο την επιβολή του νόμου. Θα μπορεί να δημιουργηθεί μια πρότυπη συμφωνία- πλαίσιο που θα περιλαμβάνει βασικά στοιχεία για την προστασία των δεδομένων που χρησιμοποιούνται συχνά.
■ Γεωγραφικές προτεραιότητες
Η Ένωση πρέπει να συνεχίσει να προάγει ευρωπαϊκά και διεθνή πρότυπα και την επικύρωση των διεθνών συμβάσεων
Η δράση της Ένωσης στις εξωτερικές σχέσεις θα πρέπει να επικεντρώνεται στους κύριους εταίρους της, ιδίως τους εξής : τις υποψήφιες χώρες και χώρες με προοπτική προσχώρησης στην ΕΕ, τις χώρες της Ευρωπαϊκής Πολιτικής Γειτονίας, τις χώρες του Ευρωπαϊκού Οικονομικού χώρου/Σένγκεν, τις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής, τη Ρωσική Ομοσπονδία και άλλες χώρες η περιοχές προτεραιότητας λόγω της συμβολής τους στις στρατηγικές προτεραιότητες της Ένωσης.
■ Διεθνείς οργανώσεις και προώθηση των ευρωπαϊκών και διεθνών προτύπων
Η ΕΕ επαναλαμβάνει τη δέσμευσή της για προώθηση πολυμερούς προσέγγισης, η οποία θα αντικαταστήσει τις διμερείς και περιφερειακές εταιρικές σχέσεις με τρίτες χώρες και περιοχές. Η Ένωση θα πρέπει να συνεχίσει να προάγει ευρωπαϊκά και διεθνή πρότυπα και την επικύρωση των διεθνών συμβάσεων, ιδίως όσων θεσπίζονται υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Εθνών, του Συμβουλίου της Ευρώπης και της Συνδιάσκεψη της Χάγης για το ιδιωτικό διεθνές δίκαιο.